Mustafa Orakçı’nın “Levent ve Tayfası - 1” Serisinin Çocuk Edebiyatı İlkeleri Bağlamında İncelenmesi
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20643824Anahtar Kelimeler:
Çocuk edebiyatı, çocuk edebiyatı ilkeleri, görsel tasarım, içerik özellikleri, Mustafa OrakçıÖzet
Bu çalışmanın amacı, günümüz Türk çocuk edebiyatı yazarlarından biri olan Mustafa Orakçı’nın “Levent ve Tayfası - 1” serisini çocuk edebiyatının temel ilkeleri doğrultusunda incelemektir. Çocuk edebiyatı ürünlerinin çocukların bilişsel, duyuşsal ve sosyal gelişimleri üzerindeki etkisi göz önünde bulundurulduğunda bu tür eserlerin belirli ölçütler çerçevesinde değerlendirilmesi önem taşımaktadır. Bu noktadan hareketle araştırmada çocuk kitaplarının sahip olması gereken temel özellikler, görsel tasarım ve içerik özellikleri başlıkları altında ele alınmış ve toplam 56 ölçüt çerçevesinde değerlendirme yapılmıştır. Nitel araştırma yaklaşımlarından doküman incelemesi yöntemi temel alınarak yürütülen çalışmada veriler, Karatay (2011) tarafından geliştirilen “Çocuk Kitaplarında Bulunması Gereken Özellikler” ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Seride yer alan her bir kitap, belirlenen ölçütlere göre puanlanmış ve elde edilen veriler betimsel analiz tekniğiyle çözümlenerek yorumlanmıştır. Araştırma bulguları, “Levent ve Tayfası - 1” serisinin genel olarak çocuk edebiyatı ilkelerine büyük ölçüde uygun olduğunu göstermektedir. Serinin çocukların okuma alışkanlığı kazanmalarına katkı sağladığı, değerler eğitimi sürecini desteklediği ve sosyal-duygusal gelişimlerine olumlu yönde etki ettiği belirlenmiştir. Bununla birlikte karakter çeşitliliğinin sınırlı olması, bazı bölümlerde metin ile görsel unsurlar arasındaki dengenin yeterince sağlanamaması ve tematik çeşitliliğin artırılmasına ihtiyaç duyulması gibi geliştirilmesi gereken yönler de tespit edilmiştir. Sonuç olarak seri genel anlamda başarılı bulunmakla birlikte farklı yaş gruplarına hitap edebilmesi ve daha evrensel bir bakış açısı kazandırabilmesi için eserlerin içerik ve görsel açıdan zenginleştirilmesi önerilmektedir.
Referanslar
Aytekin, H. (2016). Çocuk ve gençlik edebiyatı. Anı Yayıncılık.
Bekdaş, M. ve Aslan, M. (2020). “Ahmet Ümit'in Olmayan Ülke” adlı masalının çocuk edebiyatı ölçütlerine göre değerlendirilmesi. Çocuk, Edebiyat ve Dil Eğitimi Dergisi, 3(2), 122–137.
Creswell, J. W. (2003). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches. Sage.
Çalık, M. ve Sözbilir, M. (2014). Parameters of content analysis. Education and Science, 39(174), 33–38.
Demirel, Ş. (2011). Edebî metinlerle çocuk edebiyatı. Pegem Akademi.
Gümüş, E., Bellibaş, M. Ş., Esen, M., and Gümüş, S. (2018). A systematic review of studies on leadership models in educational research from 1980 to 2014. Educational Management Administration & Leadership, 46(1), 25–48.
Hammad, W. and Hallinger, P. (2017). A systematic review of conceptual models and method used in research on educational leadership and management in Arab societies. School Leadership & Management, 37(5), 434–456.
Karasar, N. (2005). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Yayın Dağıtım.
Karatay, H. (2011). Çocuk edebiyatı metinlerinde bulunması gereken özellikler. T. Şimşek (Ed.), Kuramdan uygulamaya çocuk edebiyatı el kitabı içinde (s. 77-125). Grafiker Yayınları.
Moran, B. (1981). Edebiyat kuramları ve eleştiri. Cem Yayınevi.
Norton, D. E. (1999). Through the eyes of a child: An introduction to children's literature. Schuster/A Viacom Company.
Sever, S. (2008). Çocuk ve edebiyat. TUDEM.
Şimşek, T. (Ed.). (2011). Kuramdan uygulamaya çocuk edebiyatı el kitabı. Grafiker Yayınları.
Turgut, M. F. ve Baykul, Y. (2012). Eğitimde ölçme ve değerlendirme. Pegem Akademi.
Ulusu, B. (2020). Mustafa Orakçı’nın çocuk kitaplarındaki eğitsel iletiler üzerine bir inceleme (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi.
UNESCO. (2024, March 29). Children’s and youth literature, a flourishing genre. UNESCO.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Türkoloji ve Sosyo-Kültürel Araştırmalar Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
