Türkçe Öğretmeni Adaylarının Konuşma Kaygı Durumlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi


DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.15657203Anahtar Kelimeler:
değişkenler, konuşma, konuşma kaygısı, öğretmen adayları, Türkçe öğretmenliğiÖzet
Bu çalışmanın amacı, Gazi Üniversitesi Türkçe Öğretmenliği Lisans Programında öğrenim görmekte olan Türkçe öğretmeni adaylarının konuşma kaygı durumlarını yaş, cinsiyet, okunan kitap sayısı, müzik dinlemeye ayrılan zaman, konuşmacı olarak katılım sağlanan programlar, sosyal etkileşime dayalı etkinliklere katılım ve katılımcı olunan oturumlarda görüş bildirip soru sorma durumu değişkenleri açısından incelemektir. Nicel yaklaşımın benimsendiği bu araştırma, betimsel tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2019-2020 eğitim-öğretim yılında Gazi Üniversitesi Türkçe Öğretmenliği Lisans Programında öğrenim görmekte olan dördüncü sınıf düzeyindeki 45 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada katılımcılara çevrim içi olarak “Konuşma Kaygısı Ölçeği” ve araştırmacı tarafından hazırlanan “Kişisel Veri Formu” gönderilmiştir. Araştırmada verilerin toplanması 6 hafta sürmüştür. Bu sürenin ilk haftasında anket formu ve ölçekler dijital ortama aktarılmış ve bu süreyi takip eden 4 hafta boyunca da veri toplama işlemi gerçekleştirilmiştir. Araştırma verilerinin analizinde “t-testi” ve “tek yönlü ANOVA” analiz yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışmanın sonucunda Türkçe öğretmeni adaylarının cinsiyetleri, yaşları, bir dönem boyunca okudukları kitap sayısı, gün içinde müzik dinlemeye ayırdıkları süre, yıl içinde katılımcı olarak yer aldıkları oturumlarda görüş belirtme ve soru sorma durumları ile konuşma kaygıları arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Fakat Türkçe öğretmeni adaylarının yıl içinde konuşmacı olarak katıldıkları programlar ile konuşma kaygıları arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir.
Referanslar
Barış, H. ve Şen, Ü. (2019). Yabancı dil olarak türkçe öğretiminde yazma kaygısı. Aydın Tömer Dil Dergisi, 4(2), 73-99.
Boylu, E. ve Çangal, Ö. (2015). Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen Bosna Hersekli öğrencilerin konuşma kaygılarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 4(1), 349-368.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2021). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
Demirel, Ö. (2013). Türkçe öğretimi. Pegem Akademi.
Doğan, S. (2023). Durumluk kaygıyı yönetmede müzikterapinin etkinliği: üniversite öğrencileri örnekleminde deneysel bir çalışma. İstanbul Rumeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 24-32.
Gölpınar, Ş., Hamzadayıoğlu E. ve Bayat, N. (2018). Konuşma kaygı düzeyi ile konuşma başarımı arasındaki ilişki. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 4(2), 75-85.
Karalı, Y., Şahin, T. G., Şen, M. ve Aydemir, H. (2021). Öğretmen adaylarının konuşma kaygılarının incelenmesi: İnönü Üniversitesi örneği. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22(3), 2277-2296.
Kaya, Ö. ve Bozkurt, B. Ü. (2019). Türkçe öğretmenlerinin konuşma becerisi yeterliklerine ilişkin bir durum çalışması. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 8(3), 671-691.
Kuru, O. (2018). Sınıf öğretmenliği öğrencilerinin konuşma kaygılarının incelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(4), 2193-2206.
Melanlıoğlu, D. ve Demir, T. (2013) Türkçe öğrenen yabancılar için konuşma kaygısı ölçeğinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. The Journal of Academic Social Science Studies, 6(3), 389-404.
Özkan, E. ve Kınay, İ. (2015). Öğretmen adaylarının konuşma kaygılarının incelenmesi (Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi örneği). Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 4(3), 1290-1301.
Sağlam, Ö. ve Doğan, Y. (2014). 7. sınıf öğrencilerinin hazırlıksız konuşma becerileri. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(24), 43-56.
Sever, S. (2004). Türkçe öğretimi ve tam öğrenme. Anı Yayıncılık.
Suroğlu Sofu, M. (2012). Öğretmen adaylarının konuşma kaygıları (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi.
Şahin, M. (2019). Korku, kaygı ve kaygı (anksiyete) bozuklukları. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 6(10), 117-135.
Taşer, S. (2000). Konuşma eğitimi. Papirüs Yayınevi.
T.C. Millî Eğitim Bakanlığı (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli 2024 öğretim programları. https://catihl.meb.k12.tr/icerikler/turkiye-yuzyili-maarif-modeli-2024-ogretim-programlari-pdf_15433923.html adresinden 13 Nisan 2025 tarihinde alınmıştır.
Türk Dil Kurumu (2025). Güncel Türkçe sözlük. https://sozluk.gov.tr adresinden 13 Nisan 2025 tarihinde alınmıştır.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Türkoloji ve Sosyo-Kültürel Araştırmalar Dergisi

Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.